Czym jest mediacja sądowa i kiedy warto

Mediacja to dobrowolna, poufna rozmowa pod kierunkiem bezstronnego mediatora, która ma zakończyć spór ugodą. Sąd może skierować sprawę do mediacji (art. 187 § 3 i 320 KPC); strony mogą też skierować się same — przed-procesowo albo w toku.
Dlaczego sądy do tego namawiają
- Szybciej: sprawa zakończona ugodą nie idzie przez pełne rozprawie dowodowe i apelację.
- Tanjiej: zwrot 80% opłaty sądowej od nieopłaconej części sporu przy ugodzie (art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. f u.k.s.c.).
- Poufność: to, co powiedziane na mediacji, nie może być później użyte jako dowód w procesie (art. 258¹ KPC).
- Kontrola: strona współtworzy rozwiązanie zamiast dostawać wyrok.
Kiedy NIE mediacja
- Zależność od orzeczenia precedensowego (np. ustalenie prawa),
- strona gra na czas albo celowo utrudnia kontakt,
- przemoc domowa / wyraźna nierównowaga sił — wtedy najpierw bezpieczeństwo i pełnomocnik.
Jak wybrać mediatora
1. Sprawdź, czy jest na liście stałych mediatorów przy twoim sądzie okręgowym (nasz katalog → 11 sądów PO).
2. Dopasuj specjalizację: sprawy rodzinne → „rodzinne", spory firmowe → „gospodarcze", konflikty w szkole → „oświatowe".
3. Zapytaj o doświadczenie w SPÓRACH typu twojego i o stawkę za sesję (zwykle 100–250 zł/os./sesja; sprawy gosp. więcej).
4. Mediator nie świadczy porad prawnych — jeśli potrzebujesz oceny szans, weź fullnomocnika na konsultację.
Wolisz gotowe pismo/wyliczenie? Kalkulator kosztów mediacji i zwrotu 80% zrobi to z Twoich danych w 5 minut — w całości w Twojej przeglądarce.
Stan prawny: wrzesień 2026 (KPC art. 157¹–159³; lists: sądy okręgowe). Treść informacyjna, nie porada prawna. · MediatorzyLista to niezależny informator — nie jest sądem, Ministerstwem Sprawiedliwości ani centrum mediacji. Dane: listy stałych mediatorów publikowane przez sądy okręgowe (patrz link u każdego wpisu). Zawsze potwierdź status mediatora w swoim sądzie przed skierowaniem.